Het Waterfrontproject
Informatie
van de gemeente Harderwijk
|
|
Introductie
Introductie
Het Masterplan is de ambitie die de basis vormt voor de integrale aanpak voor het gehele plangebied. Daarin is onder meer plaats voor een ingrijpend vernieuwde Boulevard, verplaatsing van grote watergebonden bedrijven, sanering van een voormalige asbestfabriek, een nieuwe jachthaven, grootschalig parkeren voor toeristen en zo’n 1600 woningen in en aan het water. Directe aanleidingen zijn de parkeer- en verkeersoverlast rond het Dolfinarium en de wens door herontwikkeling van de Boulevard de oude Binnenstad weer aan het water te leggen. Daarnaast is het vanuit milieuoogpunt wenselijk het pal tegen de Binnenstad en Zeebuurt gelegen industrieterrein Haven te verplaatsen. In het jaar 2000 stelde de gemeenteraad het Strategisch Plan Waterfront Harderwijk vast. Het bureau Soeters Van Eldonk Ponec Architecten kreeg opdracht voor het totale Waterfront een haalbaar Masterplan op te stellen. Het Masterplan is tot stand gekomen in
een open proces met direct betrokken en inwoners van de gemeente Harderwijk. Met
de uitvoerig, die zo’n tien tot vijftien jaar vergt, is zeker 250 miljoen euro
gemoeid. De integratie met alle overige onderdelen van de Waterfrontplannen is met name een wens van de betrokken rijksinstanties zoals Rijkswaterstaat en het ministerie van Landbouw, Natuur en Visserij. Het totaalplan maakt ondubbelzinnig duidelijk dat het een niet zonder het ander kan. Zo is het ontwikkelen van nieuwe natuur in en langs het Veluwemeer een harde voorwaarde voor het kunnen aanleggen van wooneilanden en nieuwe ‘buitendijkse’ bedrijfsterreinen. De totale kustlijn was
overigens ook het uitgangspunt voor de herontwikkeling van de kustzone, waarover
in Harderwijk al jaren wordt gesproken. Dit leidde in het jaar 2000 tot de
vaststelling door de gemeenteraad van het Strategisch Plan Waterfront
Harderwijk. Daarnaast werd vanuit de
milieuproblematiek duidelijk dat het industrieterrein Haven naast de binnenstad
verkeerd gelegen was. Het kon beter als woongebied worden ontwikkeld om zo op
termijn de leefbaarheid en woonkwaliteit in Harderwijk te garanderen. In de loop van het proces zoemde het
bureau in op het kerngebied, tussen de Boulevard en de oeververbinding. Andere
onderdelen, zoals de natuurontwikkeling (‘natte as’) en de aanleg van nieuw
bedrijfsterrein rond de Lorentzhaven werden uitgewerkt door anderen, zoals
BügelHajema. Het nu gepresenteerde ontwerp-Masterplan brengt alle onderdelen
weer bij elkaar. Met de realisering van de Waterfront-plannen is zeker 250 miljoen euro gemoeid. Het is echter niet de bedoeling dat de Harderwijkse belastingbetaler dat gaat betalen. Projectwethouder Waterfront H. Eijsenga: ‘Het grootste deel, zoals de woningbouw en bedrijfspanden, wordt betaald door de ondernemers en ontwikkelaars zelf, de zogenoemde marktpartijen.De gemeente heeft een taak als het gaat om openbare voorzieningen zoals wegen, water en parkeren.’ Bij de aanpak van de milieuproblematiek, zoals het asbest rekent de gemeente op bijdagen van hogere overheden. De plannen leveren overigens ook inkomsten op, denk maar aan de grondverkoop en parkeergelden. Het exploitatietekort is momenteel berekend op een kleine dertien miljoen euro, maar door ‘aan de knopen te draaien’ kan dat nog worden bijgesteld. En er zitten toch ook altijd onzekerheden in zo’n plan dat over vele jaren wordt uitgesmeerd. Architect Van Eldonk huldigt wel altijd het principe dat je zo’n plan niet haalbaarder maakt door het uit te kleden. Hij, en ook de andere adviseurs, kiezen ervoor het plan zoveel extra kwaliteit mee te geven dat men zich er maar wat graag wil vestigen. De Waterfrontplannen zijn ook maatschappelijk van belang. Niets doen zou achteruitgang betekenen. De al merkbare negatieve ontwikkelingen gaan dan versterkt verder. De Binnenstad blijft met de rug nar het water liggen, er zijn niet veel investeringen aan de Boulevard te verwachten, de bereikbaarheid van de Boulevard blijft slecht, het parkeren een verder toenemend probleem en toerisme en werkgelegenheid lopen terug. Intussen zakt bij niets doen het sterk verouderde en bovendien vervuilde bedrijventerrein Haven verder in en zal Harderwijk voor de verdere toekomst elders nieuwe woningbouwlocaties moeten ontwikkelen. De afgelopen tijd is gebleken dat de plannen voor het Waterfront een vrij aanzienlijk vertrouwen genieten, ook bij marktpartijen die er willen investeren. Het is de komende maanden aan de gemeenteraad de haalbaarheid te beoordelen.Waterfront en het GSO Harderwijk ontvangt voor de ontwikkeling van het Waterfront een bijdrage van 11,4 miljoen euro van de provincie Gelderland. Dit bedrag maakt deel uit van de toegezegde bijdragen uit het Gelders Stedelijk Ontwikkelingsbeleid (GSO) waarmee de provincie Gelderland vaart wil zetten achter de stedelijke ontwikkelingen in acht Gelderse steden. Tot 2004 trekt de provincie in totaal honderd miljoen euro uit voor projecten die zich richten op de kwaliteit van de leefomgeving, sociale en culturele infrastructuur en de stadseconomie. Het Waterfront is daarvan een duidelijk voorbeeld. De forse bijdrage toont aan dat ‘Arnhem’ in de realisatie van het Waterfront veel vertrouwen heeft. Overigens ontvangt Harderwijk uit het GSO in totaal zo’n 15 miljoen euro, verder onder meer voor de herstructurering van de wijk Stadsdennen, zorgvoorzieningen in Drielanden en veiligheid in de Binnenstad. Wonen in het Waterfront De woningbouw vormt een belangrijk onderdeel van het programma van het Waterfront. Het totaal aantal woningen zal, afhankelijk van het gekozen programma, uitkomen op zo’n 1.600. En dat op bijzondere woonlocaties: aan het water èn in pal tegen de aantrekkelijke Binnenstad van Harderwijk. Een unieke kans die zich voordoet bij verplaatsing van de huidige bedrijven op de industrieterreinen Haven en Flevoweg. Architect Van Eldonk heeft in het Masterplan een veelheid aan heel verschillende woonmilieus gecreëerd waarin toch steeds de relatie met de stad en het water is vormgegeven. Het Masterplan gaat uit van een kleinstedelijke dichtheid van ongeveer 50 woningen per hectare. Gestreefd wordt naar een brede doelgroep en maximale differentiatie aan koop- en huurwoningen in de sectoren midden, duur en heel duur. Het woningprogramma is door de hierin gespecialiseerde Stec Groep getoetst op haalbaarheid en afzetbaarheid. Voor goedkope woningen is financieel geen ruimte. De verwachting en ervaring is wel dat er via doorstroming heel wat minder dure huur- en koopwoningen elders in Harderwijk vrijkomen. Hieronder een indruk van de verschillende woonmilieus. Groene eilanden
Citadel  De opbouw van
woonbebouwing op de citadel is terrasvormig. Grondgebonden woningen zijn zo
gesitueerd dat ze verspringen in hoogte en een weids uitzicht hebben over het
Waterfront. In dit gebied slingeren de straatjes naar het hoger gelegen
‘energiekasteel’. N302 De bebouwing langs de N302 krijgt het karakter van een singel. Hoewel de woningen, vanwege de geluidsbelasting van de N302, een redelijk gesloten karakter zullen hebben, wordt hier in de architectuur gestreefd naar een grote diversiteit en rijkdom. Planning Het Masterplan moet worden gezien als een ambitie. De realisering hangt o.a. af van de medewerking van hogere overheden zoals Rijkskwaterstaat het minsterie van LNV en de Provincie Gelderland, en van samenwerking met ontwikkelaars, bouwers e.d.. Kortom een dynamisch proces. Niettemin is de planning als volgt:. Besluitvorming: Planologische procedures: |
In het
gebied Flevoweg-zuid wordt een woonmilieu gecreëerd rond – openbare - havens. De
havens zijn niet geprivatiseerd, maar maken nadrukkelijk deel uit van de
openbare ruimte. Alle woningen zijn georiënteerd op de havens. Bewoners kunnen
een ligplaats voor de deur kopen. 
De sfeer van dit gebied is het meest verwant aan het historische
Harderwijk. De straten zijn relatief smal en er is een verscheidenheid aan
kleinschalige individuele panden. Intiem stedelijk wonen is het thema.